Lijmen in plaats van lassen: metaal verbinden in werkplaats en productie

Metalen onderdelen worden van oudsher gelast, geklonken of geschroefd. Toch kiezen steeds meer werkplaatsen en productiebedrijven voor lijmen. Moderne constructielijmen zijn sterk genoeg voor veel toepassingen en hebben een paar voordelen die lassen niet heeft.

Waarom lijmen

Lassen vraagt hoge temperaturen. Dunne platen en aluminium kunnen daardoor vervormen, en een coating of lak rond de las verbrandt. Lijmen gebeurt op kamertemperatuur, zodat het materiaal zijn vorm houdt. Ook verdeelt een lijmnaad de krachten over een groter oppervlak dan een klinknagel of schroef, en er komen geen gaten in het materiaal.

Een ander voordeel is dat je verschillende materialen met elkaar kunt verbinden, zoals metaal met kunststof of glas. Met lassen lukt dat niet.

Aluminium: let op de oxidelaag

Aluminium heeft een eigen uitdaging. Aan de lucht vormt zich direct een dunne oxidelaag, waar lijm slecht op hecht. Ontvet het oppervlak met een ontvetter of alcohol, schuur het licht op met fijn schuurpapier (korrel 220) en breng de lijm snel daarna aan, voordat de oxidelaag terugkomt.

In het artikel over aluminium lijmen van Mesa Products staan de stappen uitgewerkt, met de lijmsoorten die daarbij passen. Vloeibaar staal is bijvoorbeeld binnen vijf minuten verwerkbaar en na acht uur volledig uitgehard. Kneedbaar aluminium hardt in drie kwartier uit en werkt zelfs onder water, handig voor een lekkende radiator of leiding.

IJzer en staal: eerst de roest eraf

Bij ijzer is roest de grootste vijand van een goede verbinding. Verwijder roest met een staalborstel of schuurpapier tot je op kaal metaal zit, en ontvet daarna. Voor zware belasting is een tweecomponenten epoxylijm de beste keuze: sterk, bestand tegen hitte en water. Secondelijm is geschikt voor kleine, snelle reparaties, maar minder hittebestendig.

Epoxylijm heeft minimaal een etmaal nodig om volledig uit te harden. Zet de onderdelen in die tijd vast met klemmen en plak de omgeving af met tape, zodat overtollige lijm niet op plekken komt waar je hem niet wilt. Meer tips staan in het artikel over ijzer lijmen.

Wanneer toch lassen

Lijmen is niet overal de beste keuze. Bij constructies die zeer hoge temperaturen moeten doorstaan of waarvoor wettelijke eisen aan laswerk gelden, blijft lassen de norm. Voor reparaties, dunne materialen, gemengde verbindingen en onderdelen die niet mogen vervormen, is lijm vaak sneller en netter.

Voor wie twijfelt, loont het om eerst een proefstuk te maken. Lijm twee restjes van hetzelfde materiaal, laat ze volledig uitharden en test de verbinding door er kracht op te zetten. Zo zie je of de voorbehandeling goed was en of de gekozen lijm past bij de belasting in de praktijk.